Eind 2010 werd ik op mijn werk overvallen door een acute zware blaasontsteking. Antibiotica leek te helpen, maar de pijnen bleven. Na enkele maanden – februari 2011 – kreeg ik de diagnose: een overactieve bekkenbodem oftewel CPPS (Chronic Pelvic Pain Syndrom). Vol goede moed naar een bekkenfysiotherapeut, maar de oefeningen die ik daar kreeg, hielpen niet. De pijnen in de bekkenbodem verergerden, ik belandde in de ziektewet en na veel zoeken op internet stuitte ik op twee Amerikaanse artsen, dr. David Wise en Rodney Anderson, die een behandelingsmethode hadden ontwikkeld en uiteindelijk vond ik een bekkenfysiotherapeute in mijn toenmalige woonplaats die ook deze methode hanteerde. Ondertussen ging het erg slecht; veel pijn en nauwelijks meer kunnen lopen. Een revalidatietraject – leren omgaan met pijn – en mindfulnessbeoefening zorgde voor verlichting. Veel te lang en teveel antibiotica voorgeschreven gekregen, waardoor mijn darmen zeer verslechterden. De aandoening in combinatie met scoliose zorgt voor veel beperkingen: veel pijn bij zitten en liggen op de rug, bij langer staan en wandelen. Er volgde in februari 2015 volledige arbeidsongeschiktheid. Vele jaren later kwam het etiket PDS (Prikkelbaar Darmsyndroom) erbij, wat niet meer betekent dan zeer gevoelige darmen waarvoor geen oorzaak aan te wijzen is. Vanaf 2019 verergerden de pijnen en fysieke klachten zich  (pijn in onderrug, heupen, billen, bovenbenen en toename blaas- en darmproblemen) met als gevolg een nieuwe zoektocht naar verlichting. Deze zoektocht beschrijf ik op de pagina Blog van deze site. 

Wat is CPPS

De bekkenbodem is een grote groep spieren die samen de ‘bodem’ van de buik vormen. Zij ligt als een stevige hangmat onder in het bekken, tussen de heupen, het schaambeen, heiligbeen en staartbeen. Wanneer de bekkenbodemspieren te gespannen zijn spreekt men van een overactieve bekkenbodem. Door de bekkenbodem lopen de blaas, de urineleider, het uiteinde van de dikke darm, het anale gebied en de geslachtsorganen. De ernstige (pijn)klachten ontstaan in deze gebieden en ook in de onderbuik, onderrug, heupen, liezen en bovenbenen. De spieren in dit gevoelige gebied verkrampen, dat geeft heftige pijn. De gespannen bekkenbodemspieren trekken aan o.a. de heupbotten, het schaambeen, heiligbeen en staartbeen. Door de druk kan de blaas overprikkeld raken, met als gevolg blaasontstekingen en/of een overactieve blaas. Ook openbaren zich vaak problemen met de darmen. in mijn geval blijkt mijn endeldarm licht verzakt door – onbewust – jarenlang te hard persen. Dat geeft problemen met ontlasting. Door langdurig aangespannen bekkenbodemspieren, vermindert de doorbloeding; dat zorgt voor verzuring en dus pijn. Ook kunnen zenuwen bekneld raken. En pijn zorgt voor spanning, dat vervolgens weer resulteert in meer pijn: de pijncirkel is rond.

Oorzaken

Een overactieve bekkenbodem is een aandoening bij zowel vrouwen als mannen. De oorzaken zijn verschillend. In mijn geval is de hoofdoorzaak: jarenlang verkeerd gebruik van de buikspieren door mijn aangeboren scoliose (een kromme en verdraaide rugwervel in mijn onderrug / bekkengebied). Ik heb nl. – aangemoedigd door orthopeden en fysiotherapeuten – vanaf ongeveer mijn 30ste mijn buikspieren stevig aangespannen om de pijn in mijn onderrug door mijn scoliose, te voorkomen. Mij werd keer op keer verteld dat het goed is om een zgn. spiercorset te ontwikkelen. Dat heb ik gedaan. De laatste jaren werd de pijn in mijn rug erger, dus ging ik nog bewuster mijn buikspieren aanspannen. En onbewust werd het sterk aanspannen van mijn buikspieren een gewoonte. Nu blijkt dat bij het continue en te sterk spannen van de grote buikspieren, de bekkenbodemspieren ook worden aangespannen.

Emotionele spanning

Daarnaast ben ik in de loop van ziekteproces mij bewust geworden van het feit dat de (emotionele) spanningen en moeilijke omstandigheden die vanaf mijn kindertijd als rode draad door ons gezin lopen, ook van invloed zijn geweest op deze aandoening. Ik heb van kinds af aan volkomen onbewust vanuit mijn staartbeentje (stuitje) spanning in mijn bekkenbodem opgebouwd. Deze spanningopbouw in dit gebied wordt het ‘Tail between the legs’ mechanisme genoemd. Pas maanden nadat ik gestart ben met dit blog, hoorde mijn bekkenfysiotherapeut over dit onderzoek ‘Tail between the legs’ van dr. David Wise en Rodney Anderson, gespecialiseerde artsen in Amerika. In het bericht ‘Schillen van de ui’ schrijf ik hier meer over. Het continue en veel te sterk aanspannen van mijn buikspieren en mijn van nature 100% inzet bij alles wat ik doe (mijn gedrevenheid en enthousiasme) hebben door de jaren heen dit ‘Tail between the legs’ mechanisme in mijn lichaam behoorlijk versterkt. En natuurlijk verhoogd emotionele spanning, werkdruk en stress de overmatige spierspanning in de bekkenbodem.

Baarmoederverwijdering

Ook heeft de verwijdering van mijn baarmoeder in het verleden waarschijnlijk invloed gehad op het ontstaan van deze aandoening. Mijn baarmoeder is verwijderd, omdat ik darmklachten had en uit onderzoek bleek dat er zowel in als buiten de baarmoeder myomen zaten, die volgens de artsen oorzaal waren voor de darmklachten. Daarnaast heb ik al jaren een zittend beroep (veel vergaderen, overleggen en achter de pc zitten), wat voor mensen met (aanleg voor) deze aandoening niet bevorderlijk is.

Seksueel misbruik (in het verleden) kan ook in verband staan met een overactieve bekkenbodem. Gelukkig speelt dit bij mij niet.

Blog MijnKeerpunt

Vanaf oktober 2011 beschrijf ik in het blog MijnKeerpunt de zoektocht naar herstel. Veel vallen en opstaan. Het is mijn persoonlijke proces waarin in de loop van de tijd meditatie en mindfulness een steeds belangrijkere plek is gaan innemen. Zo ook kennis vergaren over de fysiologie van chronische pijn.

Voor iedereen met de diagnose overactieve bekkenbodem zal het verloop van de aandoening en het hele herstelproces verschillend zijn. In mijn geval heeft de hoge spanning in mijn bekkenbodem zich gedurende (bijna) mijn hele leven opgebouwd. Dit heeft zowel een fysieke oorzaak (scoliose in onderrug en vervolgens ontwikkelen van spiercorset) als een emotionele (opgebouwde spanning vanaf kindertijd met het mechanisme ‘tale between the legs’ tot gevolg). Bij mij speelt ook sensitisatie van het centrale zenuwgestel. Er zijn echter vele mannen en vrouwen die – door deskundige begeleiding – volledig kunnen genezen van een overactieve bekkenbodem.

CPPS - Foto: Rudi Korthuis

Foto: Rudi Korthuis

 

De weg van de hoop.

Diep in onszelf dragen we hoop:

als dat niet het geval is,

is er geen hoop.

Hoop is de kwaliteit van de ziel

en hangt niet af

van wat er in de wereld gebeurt.

Hoop is niet te voorspellen

of vooruit te zien.

Het is een gerichtheid van de geest,

een gerichtheid van het hart,

voorbij de horizon verankerd.

Hoop in deze diepe krachtige betekenis

is niet het zelfde als vreugde

omdat alles goed gaat

of bereidheid je in te zetten

voor wat succes heeft.

Hoop is ergens voor werken

omdat het goed is,

niet alleen

omdat het kans van slagen heeft.

Hoop is niet hetzelfde als optimisme

evenmin overtuiging

dat iets goed zal aflopen.

Wel de zekerheid dat iets zinvol is

afgezien van de afloop, het resultaat.

– Václav Havel, Tsjechische dissident en president